Barbórka to nasze niematerialne dziedzictwo

"Dziedzictwo niematerialne - lokalna tożsamość - globalne bogactwo" - pod takim tytułem Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu zorganizowało 21 kwietnia konferencję, podczas której oficjalnie podpisano deklarację zgody na wpisanie na krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego - obchodów Barbórki.

W konferencji udział wzięli m.in. metropolita katowicki abp Wiktor Skworc, wiceminister energii Grzegorz Tobiszowski, szefowie spółek górniczych, przedstawiciele związków zawodowych i lokalnych samorządów. Polską Grupę Górniczą reprezentował Piotr Bojarski, wiceprezes zarządu ds. produkcji.  Konferencję rozpoczęła uroczysta Msza św. w kaplicy św. Barbary na poziomie 170 w Zabytkowej Kopalni Guido.
- Religijność człowieka zwykle manifestuje się w pewnych znakach zewnętrznych. Tak było też w przypadku kultu świętej Barbary, który stał się dla górników pewnym umocnieniem ich pracy. Nasza wiara to także nasze niematerialne dziedzictwo, bądźmy wiernymi świadkami tego dziedzictwa – mówił  Arcybiskup Skworc
Nikogo, kto pracował w górnictwie nie trzeba przekonywać, że Barbórka jest ważnym wydarzeniem. Każdego roku od prawie 200 lat na Górnym Śląsku górnicy kopalń węgla kamiennego świętują ją wraz z rodzinami. Jest to piękne dziedzictwo regionu i ludzi, którzy swoje życie związali z górnictwem.  Inicjatywa złożenia wniosku do Narodowego Instytutu Dziedzictwa o wpisanie Barbórki na krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego, która pojawiła się z inicjatywy grupy zaangażowanej w organizację obchodów, zaowocowała przygotowaniem wniosku. Został on opracowany w oparciu o materiały (zdjęcia, filmy, wspomnienia) przekazane przez tych, którzy Barbórkę obchodzą, a więc depozytariuszy.
Na wniosek złożyło się kilka ważnych elementów: opis przebiegu uroczystości, grup, informacji o osobach, które odgrywają szczególną rolę w kultywowaniu Barbórki, uzasadnienie, dlaczego jest to święto ważne dla społeczności oraz plan, według którego obchody Barbórki będą chronione. Jak podkreślali organizatorzy, Barbórka to przede wszystkim święto ludzi, którzy swoje życie związali z górnictwem i dziś w obliczu przemian gospodarczych i społecznych trzeba to dziedzictwo zachować dla przyszłych pokoleń. Grzegorz Tobiszowski, wiceminister energii dziękował za inicjatywę i podkreślał jak ważne jest dziedzictwo duchowe naszej ziemi.  - Wszyscy ci, którzy chcą wpisania obchodów Barbórki na krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego, stają się zarazem tymi, którzy powinni o tym mówić i przekazywać to dziedzictwo i te wartości związane z obchodami ale i kultem świętej Barbary kolejnym pokoleniom.
Spotkanie wszystkich depozytariuszy owocujące porozumieniem jest ważne dla procedury złożenia wniosku.  Porozumienie to jeden z najważniejszych elementów dołączany do wniosku o wpisanie kultu na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego.  Poświadcza on, że Barbórka jest dla górników bardzo ważna. Wniosek o wpisanie św. Barbary na taką listę podpisali przedstawiciele pięciu grup: kopalń, Kościoła, związków zawodowych, stowarzyszeń i osoby prywatne. Z ramienia PGG, porozumienie podpisał wiceprezes Piotr Bojarski.